Friday, July 14, 2006,12:17 AM
Το φιλανδικό μοντέλο και οι ‘εκπαιδευτικοί’ τουρίστες στη Φιλανδία

Ζω αρκετά χρόνια εκτός Ελλάδος και ανήκω σε αυτούς που έχουν πολλά χρόνια να επιστρέψουν στην Ελλάδα ακόμα και για διακοπές. Πολλά πράγματα στην Ελλάδα έχουν αλλάξει από τότε που έφυγα και παραδέχομαι ότι πολλές φορές καμαρώνω όταν βλέπω φωτογραφίες από το μετρό της Αθήνας και το καινούργιο αεροδρόμιο πράγματα που εγώ δεν τα έχω δει. Ακόμα και το τραμάκι, παρ΄ όλα τα παράπονα που διαβάζω με εντυπωσιάζει

Υπάρχουν όμως και μερικά πράγματα που δεν λένε να αλλάξουν με τίποτα, ένα είναι η ανάγκη να δημιουργούμε μύθους για το πόσο καλά ζουν οι ευρωπαίοι με τα άψογα συστήματα τους και μοντέλα τους και ένα άλλο είναι η αιώνια σιγουριά ότι στο εκπαιδευτικό σύστημα της Ελλάδας πρέπει να αλλάξει μιμούμενο κάποιο συνήθως ευρωπαϊκό μοντέλο. Και οι κατά περιόδους ελληνικές κυβερνήσεις πειραματίστηκαν έντονα σε αγγλικά, γαλλικά ακόμα και σουηδικά μοντέλα μέχρι τώρα τελευταία που ανακάλυψαν το φιλανδικό μοντέλο.

Αφού λοιπόν ζω, δουλεύω και συμμετέχω στη φιλανδική ζωή που κομμάτι της είναι το εκπαιδευτικό της σύστημα έχω νιώσει κατά περιόδους την ανάγκη περισσότερο για να διαλύσω εσφαλμένους μύθους να διευκρινίσω τι συμβαίνει εδώ. Από ότι φαίνεται όμως εις μάτην γιατί όπως μου υπέδειξε και ο Φοίβος δεν έχει σημασία πόσες φορές τα λες κάποιοι παραμένουν στις εμμονές τους δημιουργώντας σταθερά μύθους και ανάγκες μιμητισμού αντί για να βοηθήσουν να βρεθούν λύσεις.

Όπως πολύ σωστά αναφέρει επανηλειμμένα ο Φοίβος σε ένα αντίστοιχο λάτρη του γαλλικού μοντέλου:

«Έχοντας επισκεφτεί τη Γαλλία, προφανώς καλεσμένος κάποιου οργανισμού, βλέπει και μαθαίνει, ό,τι αυτοί θέλουν να δείξουν στους ξένους. Αλλά για μάς που ζούμε εδώ, τόσο τα ωραία αυτά λόγια δεν μάς εντυπωσιάζουν, όσο και η πάγια τακτική των Γάλλων να ωραιοποιούν τα πάντα μάς είναι γνωστή (μεταξύ μας καλά κάνουν, έτσι προσέχουν τη χώρα τους και με κάτι τέτοια, έχοντας πείσει τους πάντες ότι τα γαλλικά προϊόντα είναι τα καλύτερα, μαζεύουν χρήμα από παντού.»

Το μόνο που πρέπει να κάνετε στη δική μου περίπτωση είναι να αντικαταστήσετε τη λέξη Γαλλία με τη λέξη Φιλανδία.

Όπως και ο Φοίβος δεν είμαι εκπαιδευτικός αλλά έχω την τιμή ο καλύτερος μου φίλος στην Ελλάδα να είναι εκπαιδευτικός όπως και πολύ στενή οικογενειακή φίλη στη Φιλανδία και οι περισσότεροι φίλοι μας εδώ έχουν παιδιά που είναι σε διάφορες βαθμίδες της εκπαίδευσης και εδώ συμπεριλαμβάνω και εμάς παρ΄ όλο ότι η Δάφνη βρίσκεται σα πρώτα βήματα της ακαδημαϊκής της καριέρας. Παράλληλα λόγω επαγγέλματος έχω συμμετάσχει σε έρευνες που αφορούν την εκπαίδευση. Πριν από δυο χρόνια παίρνοντας συνέντευξη από έναν γνωστό Φιλανδό ακαδημαϊκό καταλήξαμε να μιλάμε για την Ελλάδα. Δεν χρειάζεται να αναφέρω το θαυμασμό του για την αρχαία Ελλάδα, αυτό ήταν στα όρια του φυσιολογικού. Αυτό που με εντυπωσίασε ήταν η γνώση του για την νεοελληνική λογοτεχνία και χάρηκα όταν μου έδειξε στη βιβλιοθήκη του βιβλία του Καζαντζάκη, του Ελύτη ακόμα και του Ρίτσου. Ο άνθρωπος είχε ακόμα και βιβλίο με κρητικές μαντινάδες μεταφρασμένο στα φιλανδικά. Όταν στη συνέχεια του απάγγειλα από μνήμης ποίημα του Καβάφη και τους πρώτους στοίχους από την Οδύσσεια κόντεψε να πάθει εγκεφαλικό ευχόμενος τα μικρά φιλανδεζάκια να είχαν τις ίδιες γνώσεις και κατεβάζοντας κατάρες για το φιλανδικό εκπαιδευτικό σύστημα που δημιουργεί εργάτες ή καλύτερα σκλάβους για την ΝΟΚΙΑ. Όταν του είπα ότι η ανώτερη και ανωτάτη παιδεία στην Ελλάδα όπως και τα συγγράμματα για τους φοιτητές είναι εντελώς δωρεάν ...απλά δεν με πίστεψε!!!

Φτάνοντας τώρα στο post του Oistros θα ξεκινήσω με το άρθρο του κ. Μιχαηλίδη που θεώρησε τόσο ‘διαφωτιστικό’

Ο κύριος Μιχαηλίδης σαφώς επισκέφτηκε τη Φιλανδία για μια βδομάδα και πέρασε τις περισσότερες ώρες του στο λιμάνι αγοράζοντας αναμνηστικά αφήνοντας έναν δημόσιο υπάλληλο επιθεωρητή κάποιας τοπικής επιθεώρησης να τον πάει για ημίωρη βόλτα σε κάποιο σχολείο μην αφήνοντας τον να μιλήσει και με κανέναν δάσκαλο αλλιώς δεν εξηγούνται αυτά που γράφει.

Τώρα θα μου πεις λεπτομέρειες αλλά από την αρχή ο κ. Μιχαηλίδης δείχνει απόλυτη άγνοια για την Φιλανδία. Ναι πολλά σχολεία συστεγάζουν δημοτικό και γυμνάσιο, ούτε τα περισσότερα, ούτε όλα. Και αυτό συμβαίνει λόγω έλλειψης κτιρίων όσο τρελό και αν ακούγεται σε μια χώρα τόσο αραιοκατοικημένη. Το πόσο καλό είναι η πόσο κακό αυτό φαίνεται από τις αντιδράσεις δάσκαλων και παιδοψυχολόγων με κορύφωμα ένα έγκλημα που έγινε στην νότια Φιλανδία πριν από μια δεκαετία όπου μια ομάδα 14χρονων κακοποίησε και τελικά σκότωσε και πέταξε σε λίμνη κάτι 9χρονους.

Το ότι τα παιδιά αρχίζουν σχολείο στα 7 μετά από μια παρατεταμένη παραμονή σε παιδικούς σταθμούς και νηπιαγωγεία δεν μπορώ να καταλάβω γιατί θεωρείτε θετικό όταν έχει καταρριφθεί χρόνια τώρα από γνωστούς εκπαιδευτικούς και παιδοψυχολόγους και που η Φιλανδία ακολουθώντας το παράδειγμα της Αγγλίας σκέφτεται να το αλλάξει.

Αλλά εκείνο που με έκανε πραγματικά να γελάσω ήταν η παρατήρηση «Συνήθως τα σχολεία στην Φινλανδία έχουν πολλούς ανοικτούς χώρους, γυάλινους τοίχους, έξυπνο σχεδιασμό, βιβλιοθήκες και υπολογιστές. Αισθάνεσαι εκεί μέσα, παρά το μεγάλο αριθμό των μαθητών που έχουν μερικά σχολεία - και 500 παιδιά ακόμα - μια ηρεμία και μια ησυχία που σε ξενίζει. Κι αυτό θα μπορούσε να οφείλεται σε μια άλλη πολιτιστική διαφορά - ότι οι μαθητές δεν φορούν παπούτσια, αλλά περπατούν γύρω με τις κάλτσες τους. Αυτό δίνει μια αίσθηση ενός φιλικού χώρου ή ακόμα και οικογενειακού.»

Εδώ ο κ. Μιχαηλίδης ξέχασε να σου πει κάτι σημαντικό Oistros, ότι η Φιλανδία είναι χώρα σχεδόν αρκτική, με 6 μήνες νύχτα και 6 μήνες μέρα, με θερμοκρασίες που κυμαίνονται από -15 έως -31 στο Helsinki. Ότι η κόρη μου που πάει σε παιδικό σταθμό βγήκε σε αυτούς τους ‘ανοιχτούς’ χώρους τον Μάιο μετά από έξη μήνες μέσα σε ένα γυμναστήριο. Και γι αυτό είναι απαραίτητη όλοι αυτοί οι εσωτερικοί χώροι που θαύμασε ο Έλληνας τουρίστας. Όσο για το ότι οι μαθητές δεν φοράνε παπούτσια αν ο κύριος είχε μπει σε οποιοιδήποτε φιλανδικό σπίτι θα ήξερε ότι κανένας Φιλανδός δεν φοράει παπούτσια μέσα οχι για λόγους ηρεμίας και ησυχίας αλλά για πρακτικούς λόγους. Όταν έξω και εδώ μιλάω πάντα για Helsinki το χιόνι και η λάσπη φτάνουν τα δυο μέτρα και το σπίτι κλείνει τέλη Σεπτεμβρίου και ξανανοίγει Μάιο οχι μόνο δεν φοράς τα παπούτσια αλλά βγάζεις και τα ρούχα σου στην είσοδο σου στο σπίτι, δεν καπνίζει κανένας μέσα στο σπίτι και αποφεύγεις ακόμα και να τηγανίσεις γιατί η μυρωδιά κολλάει.

Στο σχολείο με τα 500 παιδιά που πήγε ο κύριος δεν υπάρχει τίποτα διαπροσωπικό γιατί αυτό που ξέχασε να σου πει είναι ότι γι’ αυτά τα 500 παιδιά πολύ πιθανώς υπάρχουν μόνο 10 δάσκαλοι καθηγητές και που λόγω έλλειψης προσωπικού κάποιοι από αυτούς πιθανώς να μην έχουν και την απαραίτητη εκπαίδευση να λέγονται δάσκαλοι.

Όσο για την ησυχία που υπάρχει μέσα στα σχολεία αυτό δεν ξέρω γιατί πάλι θεωρείται θετικό. Πως είναι δυνατόν να θέλεις το παιδί σου να κάθεται σε μια γωνίτσα σιωπηλό; οι Φιλανδοί πραγματικά είναι άνθρωποι που λένε πολύ λίγα και ποτέ δεν μοιράζονται συναισθήματα αλλά και πάλι είναι ο λαός με το μεγαλύτερο αριθμό αυτοκτονιών στο κόσμο πιθανώς αν τα συνδυάσεις θα καταλάβεις κάτι.

Τα μαθήματα αγγλικών είναι τόσο καλά ώστε αρκετά από αυτά τα παιδιά κάνουν ιδιαίτερα αγγλικά με την προτροπή των γονιών τους που θέλουν κάτι καλύτερο από τα παιδιά τους. Όταν κάποτε έρθεις στη Φιλανδία ...θα καταλάβεις τι εννοώ.

Θα μπορούσα να συνεχίσω απορρίπτοντας κάθε πρόταση που έγραψε ‘γλαφυρότατα’ ο κύριος Μιχαηλίδης αλλά προτιμώ να σταματήσω εδώ και να σε αφήσω να καταλάβεις από τα ανωτέρω τι θα μπορούσε να ακολουθήσει.

Για την παιδεία δεν υπάρχει πολιτική ομοφωνία στη Φιλανδία, απεναντίας μαζί με το κατεστραμμένο σύστημα υγείας που συμπεριλαμβάνει ακόμα και ράντζα και λίστες αναμονής που φτάνουν τον ένα χρόνο, την ανεργία που σκοτώνει τη Φιλανδία τα τελευταία δέκα χρόνια και ειδικά τους νέους, την ακριβή 'δημόσια' ανώτερη και ανωτάτη εκπαίδευση που έχει καταντήσει τους περισσότερους πτυχιούχους να δουλεύουν τα πρώτα δέκα χρόνια, αν βρουν δουλειά, για να ξεχρεώσουν τις τράπεζες που τους δάνεισαν, η παιδεία υπήρξε κεντρικό ζήτημα στις τελευταίες εκλογές που δυστυχώς πνίγηκε μαζί με όλα τα άλλα από τη σκανδαλολογία. Ο σημερινός πρωθυπουργός στις τελευταίες εκλογές ήταν υποψήφιος βουλευτής, η σκανδαλολογία οδήγησε σε παραίτηση την εκλεγμένη πρωθυπουργό, όταν μιλούσε για την παιδεία την χαρακτήριζε τερατούργημα των σοσιαλιστών και έλος. Αλλά οι κυβερνήσεις στη Φιλανδία είναι πάντα κυβερνήσεις συνασπισμού και έτσι όταν το κεντρώο κόμμα ξαναβρέθηκε με το σοσιαλιστικό ξεχάσανε τα πάντα μέχρι τις επόμενες εκλογές, άλλωστε στη Φιλανδία δεν υπάρχουν καθηγητές που θα πάρουν τους δρόμους ζητώντας ένα καλύτερο μέλλον για τα παιδιά, στην Ελλάδα μπορεί να γίνεται υπερβολικά συχνά και πολλές φορές επηρεασμένο από μικροπολιτικές ανάγκες αλλά τουλάχιστον γίνεται. Εδώ ... απλά διασχίζουν τις αίθουσες καθημερινά μέσα στην απόλυτη ησυχία που τους προσφέρουν οι καλτσούλες τους και φοβούνται να αναφέρουν τα στραβά και τα ανάποδα γιατί ... η πατρίδα πάνω από όλα κατά το σύνθημα των παλαιών τους συμμάχων. Παρ’ επιπτοντως το ξέρεις ότι ακόμα και η ιστορία που διδάσκονται είναι 'φτιαγμένη'; Οι Φιλανδοί διδάσκονται ότι είναι η μονή χώρα στην Ευρώπη που δεν έζησε τη γερμανική κατοχή ξεχνώντας να πουν στα παιδιά τους ότι ανήκαν στους συμμάχους των Ναζί και ότι είχαν κλείσει τις διόδους από τους δύστυχους κατοίκους της Αγίας Πετρούπολης απαγορεύοντας την είσοδο ακόμα και στον ερυθρό σταυρό κατά την πολιορκία της από τους Ναζί ευθυνόμενοι για δεκάδες θανάτους αλλά αυτά είναι άλλη ιστορία και δεν χωράει με τίποτα εδώ.

Όσο για το εκπαιδευτικό σύστημα τα τελευταία 35 χρόνια δεν έχει αλλάξει όπως και το φιλανδικό σύνταγμα, όπως και δεκάδες άλλα πράγματα ζώντας ακόμα στο μέσο του ψυχρού πολέμου και αυτό το πληρώνει η Φιλανδία καθημερινά.

******************************

Λυπάμαι για τη μακρηγορία και φανταστείτε ότι δεν έγραψα ούτε το ένα δέκατο από αυτά που ήθελα να γράψω σχετικά με τους μύθους για το φιλανδικό εκπαιδευτικό σύστημα.

******************************

Όπως έχω πει και σε προηγούμενο post για το ίδιο θέμα από τα ψάχνουμε μοντέλα θα ήταν πολύ καλύτερα να κοιτάξουμε το φταίει και να το διορθώσουμε σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που δεν αμφιβάλω ότι νοσεί.

******************************

Το μόνο σωστό που λέει ο κ. Μιχαηλιδης είναι η αναφορά του στις φιλανδικές βιβλιοθήκες που πραγματικά είναι φανταστικές και έχω γράψει και εγώ επανηλειμμένα για το θέμα με ένα μικρό πρόβλημα ... επειδή αυτοί οι περίφημοι δήμοι δεν έχουν λεφτά αφού κόβουν τη χρηματοδότηση των σχολείων και τις προσλήψεις δάσκαλων τα δυο τελευταία χρόνια αρχίζουν και να μειώνουν τις βιβλιοθήκες που καλά στο Helsinki υπάρχουν πολλές, στη Λαπωνία όμως;



, , , , ,
 
posted by ovi
7 comments